Blog

Hoe ga je om met het rijgedrag van je hond?

Hoe ga je om met het rijgedrag van je hond?

Elke hond kan rijgedrag vertonen en dit kan in verschillende situaties voorkomen. Iedereen weet dat een reu op een teef kan gaan rijden maar weinigen weten dat het ook normaal gedrag is voor je hond om rijgedrag te vertonen op hetzelfde geslacht, op een knuffel of kussen, of zelfs de benen van een persoon te omklemmen. Het zijn ook niet enkel de reuen die dit doen, ook teefjes kunnen rijgedrag vertonen. Als onze hond rijgedrag vertoont dan schamen we ons wat dus niet nodig is. Laat ons eens kijken wat de oorzaak kan zijn van het rijgedrag en hoe je hier het beste mee kan omgaan.


Je hond is NIET oversekst!

Hierbij wil ik jullie even geruststellen dat je hond geen last heeft van hyperseksualiteit. Als een reu rijgedrag vertoont dan grijpt men al snel naar castratie als oplossing. Het zijn tenslotte de hormonen die van invloed zijn op het gedrag, toch? In sommige gevallen wel en dan kan castratie een mogelijke oplossing zijn. Maar dan moeten we zeker zijn dat de onderliggende motivatie voor het rijgedrag, de hormonen zijn! Hormonen hebben een invloed op het opwindingsniveau en de impulsiviteit van je hond. Testosteron en dopamine zorgen voor een stijging in de geslachtsdrift van reuen. Dit merk je vooral als ze de geur van een loopse teef in zich opnemen. Dat is ook de reden waarom reuen in de puberteit meer van dit soort gedrag kunnen laten zien. Honden moeten door deze fase om volwassen te worden. Leer hier bij over de rebelse puber en hoe je het beste met hun gedrag kan omgaan.
Er gaat echter meer schuil achter rijgedrag dan enkel de invloed van de voortplantingshormonen. Castratie werkt hoofdzakelijk voor ons maar het probleem van de hond blijft aanwezig. Het risico hiervan is dat je hond gewoon ander ongewenst gedrag zal vertonen of misschien zelfs zal overgaan op bijtgedrag. Castratie is enkel symptoombestrijding!


Ga nu ook niet denken dat hij/zij dominant is.

Sommige hondenliefhebbers zien rijgedrag helaas nog als een teken van dominantie. Ze denken dat de hond probeert om controle uit te oefenen over het ander individu. Dominantie is geen karaktereigenschap maar het is een term die gebruikt wordt voor het omschrijven van de interacties tussen 2 individuen. Wil je hier meer over bijleren? Lees dan mijn blog over “Je hond is dominant”. Er zijn reeds meerdere onderzoeken gedaan naar het rijgedrag bij honden en tot op heden kan men geen link leggen met dominantie! Dit is namelijk niet het doel van dit gedrag.


Waarom vertoont mijn hond rijgedrag?

Als een hond rijgedrag vertoont dan is er sprake van een emotionele reactie. We weten dat een hond kan rijden vanuit lust maar wat velen niet weten is dat ze ook mensen, voorwerpen of andere honden kunnen gaan bestijgen vanuit frustratie, hoge opwinding (niet seksueel gerelateerd) of angst. Als een hond een emotie ervaart dan ontstaat er stress. Stress heeft invloed op het gedrag van je hond. Je hond ervaart stress tijdens zowel positieve als negatieve interacties. Een onderzoek heeft bv. uitgewezen dat rijgedrag vaker voorkomt bij druk spelende honden. De hond moet namelijk die hoge opwinding die opgebouwd is in zijn lichaam ergens kwijt kunnen. Dat gaan ze loslaten door te gaan bestijgen en rijgedrag te vertonen. Het is dus normaal gedrag voor je hond! Dit noemen we dan overspronggedrag.

Overspronggedrag vindt niet enkel plaats tijdens positieve interacties. Een hond kan ook opgewonden zijn, onrust ervaren of gestresseerd zijn in situaties die hij moeilijk vindt. Denk hierbij aan omgaan met bezoek, interacties met onbekende honden of het verwachten van een wandeling. Je hond ervaart op dat moment meerdere gevoelens en dat maakt hem van slag. Hij kan dan plots beginnen snuffelen aan de grond, zichzelf krabben, beginnen graven of rijgedrag vertonen.

Sommige honden gebruiken het rijgedrag ook als sociale provocatie. Ze kijken welke reactie ze kunnen uitlokken maar niet elke hond is hiermee gediend. Ze willen interactie met de andere hond maar ze hebben (nog) niet de juiste vaardigheden. Het kan zijn dat je hond weinig interactie heeft gehad met andere honden of dat hij in het verleden enkel negatieve interacties heeft gehad omdat de andere honden iets te overweldigend voor hem waren. Lees hier meer over het socialiseren of traumatiseren van je hond. Je hond probeert dus om op een onhandige manier contact te zoeken.


Rijgedrag kan aangeleerd gedrag zijn.

Rijgedrag is dus normaal gedrag en het is ook iets wat een hond instinctief gaat doen. Maar leerervaringen van je hond kunnen ook een rol spelen. Rijgedrag geeft je hond namelijk een prettig gevoel (vanwege het vrijkomen van dopamine in de hersenen) en is dus zelfbelonend. Als je hond in een voor hem moeilijke situatie rijgedrag begint te vertonen en dit gedrag kalmeert hem dan zal hij dit gedrag de volgende keer sneller inzetten omdat het werkt. Denk maar aan de vele honden die op een knuffel of kussen gaan rijden. Het kan ook gewoon zijn dat het hem een lichamelijk prettig gevoel geeft. Als er sprake is van een overvolle stressemmer en je hond dus last heeft van chronische stress dan kan dit gedrag ook obsessief worden. Vertoont je hond dus overmatig rijgedrag dan kan je het best even contact opnemen met mij

Daarnaast kan het rijgedrag ook een vorm van aandacht zoeken zijn. Wij staan er niet bij stil dat negatieve aandacht (je hond berispen) ook aandacht geven is!


Omgaan met het rijgedrag van je hond.

Als je hond (overmatig) rijgedrag vertoont, ga er hem of haar dan vooral niet voor straffen! Leer hier waarom straffen niet werkt want dit bezorgt je hond enkel meer stress. Doordat er verschillende oorzaken kunnen zijn, is het belangrijk om die eerst te achterhalen. Hou een dagboek bij waarin je noteert op welke momenten je hond het gedrag vertoont, wat er voordien is gebeurt en hoe hij zich nadien gedraagt. Daaruit kan je besluiten of het normaal of zorgelijk is. Het kan ook zijn dat je hond ergens een te kort heeft in zijn basisbehoeften. Zie je er zelf geen patroon in of is het zorgelijk dan kan een gedragsbegeleiding uitkomst bieden.
 
Vertoont je hond rijgedrag of wordt hij bereden door een andere hond dan kan het zijn dat jullie enkele stress-signalen hebben gemist zoals wegkijken, weglopen, geeuwen of tongelen. Wordt hier niet op de juiste manier op gereageerd (door afstand te nemen) dan kan je het best je hond uit de situatie halen en de interactie stoppen.

Wanneer je hond gaat rijden op jou of andere personen dan ga je dus niet boos worden. Je laat hem natuurlijk ook niet gewoon doen maar je gaat hem wel begeleiden. Biedt hem een alternatief aan zoals iets om op te kauwen of strooi voertjes op de grond zodat hij zijn neus gaat gebruiken. In plaats van dat jij je telkens moet schamen voor het rijgedrag van je hond kan je het beter voorkomen. Daarom is het belangrijk dat je de lichaamstaal van je hond goed kan interpreteren zodat je begrijpt hoe hij zich voelt. Eenmaal je dit weet, kan je een managementplan opstellen zodat je hond zich meer op zijn gemak kan voelen. Management is de beste quick fiks voor ongewenst gedrag.


Rijgedrag is dus vaak een uiting van je hond dat hij zich ongemakkelijk of overprikkeld voelt. Hij probeert zichzelf op deze manier terug te kalmeren. Je mag dit gedrag toelaten (zoals het rijden op een knuffel of kussen) maar je kan het beter kanaliseren naar gedrag die voor iedereen gewenst is. Je wilt namelijk voorkomen dat je hond leert dat hij op deze manier met elke stressvolle situatie moet omgaan. Schakel een hondengedragscoach in om de oorzaak van het gedrag te achterhalen en samen met jou een plan van aanpak op te stellen. Neem gerust even contact met mij op voor een gratis kennismakingsgesprek waarin ik uitleg geef over mijn werking en hoe ik jullie kan helpen.

Lees meer →
De beste quick fiks voor ongewenst gedrag.

De beste quick fiks voor ongewenst gedrag.

In mijn voorgaande blog “Commandovrij opvoeden” hadden we het over het gebruik van management. Daar heb ik al een klein tipje van de sluier opgelicht. Laat ons in deze blog nu even dieper ingaan op wat management nu precies is en inhoudt.


De zoektocht naar een quick fiks:

We leven in een maatschappij waar alles snel moet gaan en waar we (bijna) geen geduld meer hebben. Als we tegen een probleem aanlopen dan willen we zo snel mogelijk een oplossing. Helaas bestaat er geen toverstaf of afstandsbediening waarmee we het ongewenste gedrag van onze hond zomaar kunnen wegzappen. Hoe sneller de oplossing werkt en hoe minder werk wij er moeten insteken, hoe liever. Dat is de hoofdreden waarom er nog zoveel aversieve middelen gebruikt worden om het ongewenste gedrag van onze hond te doen stoppen. Lees hier waarom correctiemiddelen niet de oplossing zijn!

Als klanten bij mij terecht komen met hun vragen over het ongewenste gedrag van hun hond dan zijn ze op zoek naar een gemakkelijke en snelle oplossing. We willen namelijk dat het voor ons aangenaam en leefbaar is. Een hond is geen robotje die we zomaar even kunnen tunen en naar onze hand zetten. Het zijn levende wezens met hun eigen noden en emoties. Dat is ook de reden waarom ik bij elke nieuwe vraag op zoek ga naar de onderliggende reden/ oorzaak waarom de hond dit ongewenste gedrag vertoont. Vervolgens bekijken we wat er nodig is om het gedrag te veranderen of beter gezegd om de oorzaak van het ongewenste gedrag aan te pakken. Leer hier meer bij over het afleren van ongewenst gedrag. Zit je zelf met een hulpvraag betreffende het ongewenste gedrag van je hond? Boek dan hier even een gratis kennismakingsgesprek. Zo kan jij het correcte advies krijgen, i.p.v. zomaar advies op internet te zoeken, en doe ik een voorstel van een begeleidingstraject.

Deze trainingen en aanpassingen vragen soms veel tijd en geduld wat niet iedereen heeft. Het is ook niet zo simpel om iemands gedrag zomaar te veranderen. Hoeveel keer moet jij vragen aan je kind of partner om zijn rondslingerende kleren in de wasmand te gooien? We ergeren er ons soms dood aan en geraken geïrriteerd. Met het gevolg dat we de strijd aangaan.

Bij honden hebben we meer invloed als het gaat om het veranderen van hun gedrag. In het beste geval gaan we aan de slag met positieve training, in het slechtste geval werken we met straf. Lees hier waarom je hond straffen (niet) werkt. In sommige gevallen denkt men zelfs dat castratie de oplossing voor alles is. Even ter info: castratie werkt enkel als de oorzaak hormoon gerelateerd is. In de meeste gevallen van ongewenst gedrag heeft dit niks te maken met de hormonen en zeker al niet met dominantie. Denk je dat je hond de baas over jou wil spelen? Leer hier meer bij over dominantie bij honden.

We zijn goed in het vinden van oplossingen voor de korte termijn maar we denken niet na over de gevolgen op lange termijn. Daarom is het niet zo gek dat we op zoek gaan naar een quick fiks. Gelukkig bestaat er wel een quick fiks met weinig impact op het welzijn voor je hond.


Management is de beste quick fiks die er bestaat.

Wil je het ongewenste gedrag zo snel mogelijk stoppen en voorkomen dat je hond het in de toekomst nog kan vertonen? Dan kan je het heel eenvoudig oplossen door maatregelen te treffen in de omgeving van je hond. We maken dagelijks gebruik van management zonder dat we er zelfs bij stilstaan. We lijnen onze honden aan omdat ze niet zouden weglopen. We sluiten de gordijnen omdat ze niet meer zouden blaffen naar passage.
Denk dus even na hoe je het gedrag van je hond kan veranderen door iets in huis of tijdens de wandeling aan te passen. Je kan iets wegnemen, iets toevoegen of iets op een andere manier doen. Je zult versteld staan hoe snel je hiermee het gewenste resultaat bereikt. Als je probeert om ongewenst gedrag te voorkomen en het gewenste gedrag uit te lokken dan kan je tactisch gebruik maken van het feit dat honden associatief leren en dat je de setting kan aanpassen waar nodig.

Bij een goed managementplan zijn er 3 factoren waar je rekening mee moet houden:
- iedereen moet een gevoel van veiligheid hebben, ook je hond
- wees zeker dat je voldoet aan de basisbehoeften van je hond
- voorkom het belonen van ongewenst gedrag want negatieve aandacht is ook aandacht


Management toepassen in de praktijk.

Bij elke vorm van gedragsverandering (therapie, of training) is het van cruciaal belang om te kijken naar de omgeving waarin de hond leeft en de prikkels waaraan hij wordt blootgesteld. Management betekent dat je al die factoren gaat inschatten, bepaalde situaties gaat voorkomen of specifieke prikkels gaat vermijden. Op die manier kan je in een later stadium je hond ander gedrag gaan aanleren.

De honden leven in onze maatschappij en dat is niet gemakkelijk voor hen! Ze worden overal naartoe meegenomen en wij verwachten dat ze zich te allen tijde gedragen naar onze normen. Ze moeten sociaal zijn met Jan en alleman maar wij geven ook geen hand aan elke vreemde die we tegenkomen. Conflictsituaties of potentieel uitvalgedrag kan je eenvoudigweg voorkomen door een boogje te maken rond de andere hond. Wist je dat een frontale benadering voor honden confronterend en bedreigend is? Kijk maar eens hoe honden elkaar benaderen als ze beide los lopen. Inderdaad, in een boogje omdat dit hun natuurlijk gang is.

Een grote beperking die ze ook hebben in hun communicatiemogelijkheden is het feit dat ze vasthangen aan een lijn. Doordat die lijn vaak strak staat, worden ze beperkt in hun bewegingsvrijheid. Dat is ook de reden waarom sommige honden trekken aan de lijn. Vaak merken wij de kleine communicatiesignalen zoals het wegdraaien of trager gaan wandelen ook niet op en ‘trekken’ onze hond verder vooruit frontaal in de richting van die andere hond. Als hondenbegeleiders meer kennis hebben over de lichaamstaal van hun hond dan kunnen ze bij het zien van die eerste signalen veel sneller anticiperen en conflictsituaties of ongewenst gedrag voorkomen. Dat is ook de reden waarom ik standaard in elke begeleiding een theorieles inplan over de taal van de hond.

Heel vaak laten we onze hond eerst in de fout gaan en dan straffen we hem omdat hij het verkeerde doet. Eigenlijk is het logischer als we onze hond begeleiden en aanleren welk gedrag we willen zien. Daarbij speelt management een heel belangrijke rol! Als we een oog hebben voor onze omgeving en we kunnen de reactie van onze hond goed inschatten dan kunnen we ongewenste situaties voorkomen.


Verschil tussen management en training.

Management betekent dus dat je de verschillende situaties gaat inschatten en soms iets gaat aanpassen zodat je ongewenst gedrag kan voorkomen. Management kan uiteindelijk ook leiden tot training maar dit hoeft niet altijd. Soms kom je al een heel eind met een kleine aanpassing. Via management leer je begrip hebben voor het gedrag van je hond en leer je op de juiste manier te communiceren waardoor jullie vertrouwensband alleen maar sterker wordt.

Vertoont je hond ongewenst gedrag? Kijk dan even welke kleine aanpassingen jij kan doen om het gedrag te voorkomen. Loopt je hond altijd mee naar de voordeur dan kan je een babyhekje plaatsen. Steelt je hond de kousen vanuit de wasmand of steekt hij regelmatig zijn hoofd in de vuilbak? Dan zorg je voor gesloten opbergmogelijkheden waar je hond geen toegang tot heeft. Bijt je pup in de lader van je laptop of gsm? Laat die dan niet rondslingeren. Blaft je hond naar passage voor het raam? Sluit dan de gordijnen. Springt je hond op tegen bezoek? Geef hem iets lekkers om op te knabbelen wanneer het bezoek binnenkomt. Je hoeft het vaak niet ver te zoeken om een kleine aanpassing te doen wat het leven zoveel gemakkelijker maakt.

Door te managen zorg je ervoor dat iedereen een gevoel van veiligheid heeft en ervaren jullie ook minder stress. De aanwezige stress heeft een invloed op het gedrag van je hond en daar moet je ook rekening mee houden als je ander gedrag wenst te zien. Wil je verder aan de slag met het gedrag van je hond? Neem dan even contact met mij op en laat ons samen kijken welke begeleiding geschikt is voor jullie.

Lees meer →
Commandovrij opvoeden.

Commandovrij opvoeden.

Als we een hond in huis nemen dan wensen we dat hij gehoorzaam en goed gemanierd is. Om dit te bereiken is er natuurlijk wat werk nodig in de vorm van een degelijke opvoeding. Die opvoeding bestaat uit duidelijke regels, het aanleren van bepaalde vaardigheden die nodig zijn in het dagdagelijkse leven en het op de juiste manier begrenzen van ongewenst gedrag. Als je een hond gaat opvoeden dan ga je hem eigenlijk goede manieren en vaardigheden aanleren om mee te kunnen draaien in onze maatschappij.  Dit kan je op heel veel verschillende manieren gaan doen. Daarnaast willen we natuurlijk ook dat onze hond gelukkig is en dat ze onze beste vriend zijn.


Een welopgevoede hond is een gehoorzame hond.

Bij de opvoeding van onze hond wordt er heel vaak gebruik gemaakt van commando's. We trainen de hond om gehoorzaam te zijn en onze commando's op te volgen. Honden zijn echter geen robotjes die zomaar alles doen wat wij willen/vragen.

Zoals elke 'goede' hondeneigenaar ben ik vroeger met Loki als pup ook naar de hondenschool geweest. Wij wouden tenslotte ook een hond die goed was opgevoed. Een welopgevoede hond is een gehoorzame hond. Althans dat is hetgeen dat je meestal leert op een hondenschool. Tijdens de lessen ga je de hond ‘belangrijke’ commando’s aanleren. Je gaat de hond eigenlijk conditioneren om bepaald gedrag uit te voeren wanneer jij het hem vraagt. Door je hond een bepaalde stimulans te geven lok je een bepaalde reactie uit. Je kan dit op 2 manieren doen: via klassieke conditionering (er wordt een link gelegd tussen 2 onafhankelijke  gebeurtenissen) en via operante conditionering (toevallig uitgevoerd gedrag wordt beloont waardoor de hond dit gedrag vaker zal tonen).

In het dagdagelijkse leven kom je er niet altijd met trainen of het geven van commando's (tenzij je een echte drilsergeant bent die geen rekening houdt met het ander individu). Wij verwachten dat onze honden luisteren naar ons maar wij moeten ook luisteren naar hen als we een goede relatie wensen op te bouwen gebaseerd op wederzijds vertrouwen.


Management is the way to go!

Gaandeweg heb ik ontdekt dat er een andere manier bestaat van opvoeden waarbij je veel beter in harmonie en met respect voor elkaar kan leven. Namelijk het gebruik van management. Een managementplan waar goed is over nagedacht voorkomt probleemgedrag. Denk hierbij aan honden die blaffen of opspringen naar bezoek. Als bezoek een hel is dan kan je in plaats van weken of maanden te moeten trainen en op zoek te moeten gaan naar oefenbezoek (die dan nog eens de regels moet volgen die jij hen oplegt), eenvoudigweg je hond in een andere ruimte plaatsen weg van het bezoek. Zo is iedereen veilig en op zijn gemak. En dan nog zoiets: probleemgedrag bij onze honden zien wij vaak als een probleem maar onze hond probeert ons gewoon iets duidelijk te maken op hun manier. Dat is ook de reden waarom je ongewenst gedrag niet zomaar kan afleren.

Als je met een gedragsprobleem van je hond aanklopt bij een hondengedragsspecialist dan wordt er in eerste instantie gesproken over management. Dat is het grote verschil tussen een hondentrainer en een hondengedragstherapeut. Management betekent namelijk dat je je omgeving zodanig gaat organiseren zodat je hond het ongewenste gedrag niet (meer) kan uitvoeren. Management is minder tijdrovend en gemakkelijker dan trainen. Als je je hond wil trainen dan vergt dit bepaalde vaardigheden en een goede timing die je onder de knie moet hebben. Heel veel eigenaren hebben hier problemen mee. Ze zijn te vroeg of te laat met hun beloning, ze zijn niet consequent, ze letten niet op de details,... . Als je problemen ondervindt met het gedrag van je hond dan is trainen en aanleren van ander gedrag vaak ook tijdrovend en heel intensief. Een goed managementplan is in 1,2,3 gecreëerd maar het vraagt wel wat aanpassing van ons. Vaak willen we gewoon beginnen trainen maar iets toevoegen of verwijderen is veel eenvoudiger. Denk hierbij aan het plaatsen van barrières zoals babyhekjes, een puppyren, het plaatsen van ondoorzichtige folie of het wegnemen van objecten.


Slechts 2 commando’s die je hond moet kennen!

De enigste 2 commando's die ik nog belangrijk vind zijn de "hier" en de "wacht". Onze maatschappij is nu eenmaal druk en gevaarlijk en ik wil dat mijn hond blijft leven. Mijn hond hoeft niet aan elke stoeprand te gaan zitten of ingewikkelde trucjes uit te voeren om mij te plezieren. Tuurlijk is het leuk als je hond dit kan maar het is geen noodzaak. Het enigste wat voor ons belangrijk is, is dat we Loki onmiddellijk bij ons kunnen roepen indien nodig en dat we haar even kunnen laten wachten. Dit kan zijn tot wij klaar zijn, tot wij bij haar zijn of tot het veilig is om verder te gaan. Alle andere commando’s zijn bijzaak en soms handig maar niet noodzakelijk als je een goed managementsysteem hebt.


Wees een goede manager of leidinggevende van je hond!

Ik ben dus voorstander om het leven van je hond te gaan managen i.p.v. hem te trainen als een robotje. Bij het gebruik van management ga je kijken naar de omgeving waarin je hond leeft en rekening houden met de aangeboden prikkels. Management is niet meer en niet minder dan het inschatten, voorkomen en vermijden van situaties. Wij hebben ervoor gekozen om een hond toe te laten in ons gezin dus het is onze verantwoordelijkheid om ze op de juiste manier (bege)leiding te geven. Let op! Goed leiderschap betekent niet dat je de baas moet zijn over je hond of dat je hem moet domineren. Ben je hier wel nog steeds van overtuigd dan kan ik je aanraden om mijn ander blog te lezen: je hond is dominant.

Een goede manager of leidinggevende is iemand waarop je kan vertrouwen. Dit betekent dat je je ware gevoelens kan tonen zonder hiervoor afgestraft te worden. Indien je het nog niet zou weten, honden hebben ook gevoelens waar we rekening mee moeten houden. Een hond die uitvalt aan de lijn naar een andere hond doet dit niet omdat hij zich beter of machtiger voelt, hij doet dit hoogstwaarschijnlijk vanuit angst. Als een goede leidinggevende van je hond laat je hem ook niet zomaar aan zijn lot over. Je geeft hem de gelegenheid en zorgt voor de best mogelijke omstandigheden om de gewenste vaardigheid te kunnen aanleren.

Een goede hondenbegeleider neemt ook zijn verantwoordelijkheid. Leiding geven betekent ook dat je soms de leiding gaat overnemen of je hond gaat aansturen. Dit kan zijn door je hond uit een bepaalde situatie te halen of door te zorgen dat je de situatie zelf onder controle hebt. Veiligheid staat namelijk altijd voorop! Leiding geven aan je hond doe je op een positieve manier en niet door hem te straffen of fysiek te corrigeren. Leer hier meer bij over waarom je hond straffen (niet) werkt. Leiding geven op een welzijnsgerichte manier kan je doen door je te verdiepen in het wezen hond. Leer bij over de hondentaal en verdiep je in het gedrag van honden. Op die manier begrijp je waarom je hond bepaald gedrag vertoont (denk bv. aan de invloed van stress) en nog belangrijker, weet je hoe je je hond kan helpen.



Wens je zelf minder drilsergeant te zijn en meer de begeleider van je hond maar weet je niet goed hoe dit aan te pakken? Vertoont je hond ongewenst gedrag maar weet je niet goed hoe je dit nu moet gaan managen? Neem dan even contact met mij op.

Lees meer →
Beheers je! Zelfcontrole bij honden.

Beheers je! Zelfcontrole bij honden.

Zelfbeheersing of  impulscontrole is een belangrijke skill voor een individu om te kunnen overleven. Hoe impulsiever men reageert, hoe vaker men in gevaarlijke situaties terecht komt. Controle hebben over je eigen emoties en gedrag is dus een belangrijke vaardigheid. Er is reeds veel onderzoek naar gedaan bij mensen en nu ook bij honden. Daarom zie je de dag van vandaag ook overal cursussen over dit onderwerp verschijnen. Maar wat is zelfbeheersing? Kan een hond zichzelf wel beheersen? En mogen we dit te allen tijde verwachten van onze hond?


De definitie van zelfbeheersing:

Het begrip zelfbeheersing of impulscontrole wordt op verschillende manieren toegepast in de hondenopvoeding. Als we gaan kijken in de Dikke van Dale dan wordt zelfbeheersing als volgt omschreven: “het in bedwang kunnen houden van de eigen gevoelens en emoties”. Het woord impulscontrole was niet te vinden in de Dikke van Dale maar als we het opzoeken in een encyclopedie dan wordt de volgende uitleg gegeven: “aan bepaalde impulsen, stimulansen of opwellingen kunnen weerstaan”.

Zoals in het begin van dit blog vermeld is het belangrijk om je eigen emoties te kunnen reguleren en je gedrag hierop af te stemmen. Vroeger dacht men dat enkel mensen dit konden. Ondertussen weten we dat andere diersoorten (in dit geval honden) ook emoties hebben en hierdoor dus hun emoties ook kunnen reguleren. De ene hond zal hier meer moeite mee hebben dan de ander (net zoals bij mensen) en dat hangt grotendeels af van de persoonlijkheid.


Zichzelf beheersen is iets wat je hond moet leren.

Zelfbeheersing is iets wat normaal gezien reeds aangeleerd wordt aan de pups in het nest door de moeder en nestgenoten. De pups leren een correcte bijtremming aan tijdens het spelen en het hebben van interacties met elkaar. Dat is onder andere één van de redenen waarom het belangrijk is om geen hond vanuit de broodfok te halen. Leer in mijn ander blog meer over de kwaliteiten van een goede fokker.

Daarnaast kunnen volwassen honden hun jongere soortgenoten ook leren om zichzelf te beheersen. Loki, onze eigen hond is hier een krak in en daarom helpt ze mij ook dikwijls tijdens de socialisatielessen. Als een hond rustig en beheerst is dan zal ze komen kennismaken en eventueel de andere hond uitnodigen tot spel. Is die andere te onstuimig of wordt het spel te wild dan gaat ze die hond negeren en zoekt ze geen interactie meer. Blijft die andere aandringen dan geeft ze een luide grom om duidelijk te maken dat zijn gedrag niet gewenst is. Heel snel heeft de andere hond reeds door dat rustig gedrag en het bedwingen van zijn impulsen dus beloond wordt.

Het is aan ons als verantwoorde begeleider om onze honden aan te leren dat ze hun impulsen onder controle kunnen houden. Vooral omdat we in een mensenwereld leven en dat ze dus niet altijd kunnen doen wat ze willen. Denk maar even aan honden die zomaar alles opeten wat ze op straat vinden of vanuit volle enthousiasme tegen het bezoek opspringen. Dit is niet aangenaam en kan zelfs onveilig zijn voor zowel de hond als zijn medemens. In het leven kan je ook niet onmiddellijk datgene krijgen wat je wenst en moet je soms even kunnen wachten. Als je hond dat niet op een rustige manier kan dan wordt hij een ongeleid projectiel. Zolang je hond deze skill dus niet vaardig is, moet je hem gaan begrenzen. Dit weliswaar op een correcte manier en niet door je hond fysiek straffen. Vooral jonge pubers hebben moeite om zichzelf te kunnen beheersen. Leer in mijn ander blog meer over de rebelse puber.


Hoe leer je je hond zichzelf te beheersen?

Honden reageren instinctief en ze vertrouwen op hun instinct omdat dit ervoor zorgt dat ze kunnen overleven, het zit dus in hun natuurlijk gedrag. Toch is het belangrijk dat een hond zichzelf in bepaalde situaties kan beheersen. Hij kan namelijk niet overal zomaar op reageren en soms zullen ze ook even moeten wachten vooraleer ze iets kunnen krijgen. Kunnen ze dit niet dan zorgt dit al heel snel voor frustratie en ongewenst gedrag. Lees meer in een ander blog over hoe je ongewenst gedrag kan afleren.

Zelfbeheersing kan je op een heel eenvoudige manier aanleren en kan je gewoon implementeren in het dagdagelijkse leven. Er zijn heel veel gedragingen zoals inchecken, rustig wachten of neer liggen die meer gewenst zijn voor ons dan het impulsieve gedrag dat de hond soms vertoont. Als onze hond in het verleden vaak beloond is geweest voor het vertonen van deze rustige gedragingen dan is er een grotere kans, wanneer je start met impulscontrole-oefeningen, dat je hond één van deze gedragingen uit zichzelf zal vertonen. Doet hij dat dan wordt hij daar uiteraard voor beloond!

Je kan je hond ook zelfbeheersing aanleren door hem rustig op een matje te laten liggen. Start met deze oefening in een prikkelvrije omgeving en wees zeker dat je zelf ook rustig bent. Leg een laken, matje of deken uit en breng je hond hier naartoe. Beloon hem voor het rustig zitten of liggen op de mat. Hou in het begin de sessies kort zodat je hond geen frustratie opbouwt. Geleidelijk aan stel je het geven van de voertjes langer uit. Gaat dit goed dan kan je extra prikkels toevoegen. Als dit thuis goed lukt dan kan je dit op andere plaatsen ook gaan toepassen. Wil je bv. na de wandeling nog een terrasje doen dan is het aangenamer als je hond gewoon rustig neer kan liggen. Haal zijn matje uit en de hond zal reeds weten wat er van hem verwacht wordt. Wens je hier hulp bij? Boek dan een adviesgesprek en we bekijken het samen.

Het is belangrijk om te beseffen dat we het zo eenvoudig mogelijk moeten maken voor onze hond. Is de situatie te moeilijk of is er te veel afleiding dan zal je hond ofwel gefrustreerd geraken of afgeleid zijn waardoor hij zichzelf niet meer kan beheersen. Wordt hier dan niet kwaad om maar ga kijken wat er verkeerd is aan je setting.


Verschil tussen zelfbeheersing en gecontroleerde beheersing:

Ik vind dat er een heel groot verschil is tussen zelfbeheersing en gecontroleerde beheersing. Helaas worden beide vormen onder dezelfde noemer impulscontrole benoemt. Zelfbeheersing wil voor mij zeggen dat het gedrag vanuit zichzelf moet komen! Je gaat je hond dus geen commando geven om te gaan zitten of te wachten. Dan gaan wij de situatie terug gaan managen waardoor de hond geen controle heeft. Het doel van impulscontrole is dat we de controle leggen bij de hond. Hierdoor leert hij dat zijn keuze bepaalde gevolgen heeft. Vergeet ook nooit om je hond te belonen als hij de goede keuze maakt. Dit hoeft niet altijd met voer te zijn. Als je hond bv. uit zichzelf gaat zitten, gaat de deur open zodat jullie kunnen wandelen. Als je hond rustig is dan kan hij je aandacht krijgen, als hij opdringerig is niet.

Voor mij betekent impulscontrole dus dat je hond leert om zijn eigen impulsen te controleren zonder gefrustreerd te geraken omdat hij weet dat de beloning groter is. Ik gebruik dit soort oefeningen bv. ook bij reactieve honden. Doordat we ze leren dat rustig gedrag een grotere beloning heeft kan je na een tijdje de onderliggende emotie ook mee veranderen. Dit is nu heel kort uitgelegd en kan je het beste niet op je eentje uitproberen. Laat je hierbij ondersteunen door een welzijnsgerichte hondengedragscoach. Je kan dan samen aan de slag gaan in een setting waarbij je hond nog open staat om te leren. Zo ga je niet over de stressdrempel van je hond. Stress heeft een grote invloed op het gedrag van je hond en daar moeten we ook altijd rekening mee houden!

Tegenwoordig kan je overval verschillende soorten impulscontrole-oefeningen vinden. De ene al moeilijker dan de ander. Denk aan wachten, voedselweigering, op zijn stretcher blijven liggen, gaan zitten tijdens intens spel,… . Hierbij vind ik het belangrijk dat je heel goed beseft dat er een groot verschil is tussen zelfbeheersing die zelfstandig vanuit je hond komt en opgelegde gecontroleerde beheersing. Een voorbeeld van zelfbeheersing is een hond die tijdens een conflictsituatie er zelf voor kiest om eerst waarschuwingssignalen te geven vooraleer hij gaat bijten. De hond beheerst dus zelf zijn emoties en gedrag. Bij gecontroleerde beheersing wordt er een commando gegeven die de hond moet opvolgen. We weten niet wat er op dat moment in zijn hoofd omgaat. Als men te veel van de hond verwacht dan neemt de opgebouwde frustratie of de onderliggende emotie de overhand.


Zelfbeheersing is geen synoniem voor rust!

Als men een hond heeft die hyperactief gedrag vertoont of nooit zijn rust kan vinden dan wordt er al heel snel gezegd dat hij zijn impulsen onder controle moet leren houden. Rustig zijn is iets wat je hond moet leren.  Jezelf leren beheersen is echter geen synoniem voor kalm of rustig zijn. Een hond kan perfect ‘rustig’ neerliggen omdat jij hem dit bevolen hebt maar inwendig gieren de zenuwen misschien wel door zijn lijf. Zichzelf beheersen is dus iets wat de hond bewust moet doen. Dit zegt echter niks over hoe je hond zich op dat moment voelt!

Als jij dus gaat beslissen dat je hond zichzelf moet beheersen tijdens een stressvolle situatie dan vraag je heel veel van je hond. Je vraagt hem eigenlijk letterlijk om zijn emoties te onderdrukken. Sommige honden kunnen dit en dat is dan ook heel sterk van hen. Maar we mogen dus nooit onderschatten wat we eigenlijk op dat moment vragen van onze hond. Zoals reeds eerder aangehaald betekent uiterlijke zelfbeheersing niet dat je hond zich inwendig rustig en op zijn gemak voelt.

Wist je dat sommige honden zelfs impulsiever kunnen reageren nadat ze bv. 10 minuten verplicht moesten stilzitten? Dit komt namelijk vanwege de inwendig opgebouwde frustratie waardoor de stressemmer van je hond meer gevuld is. Emoties onderdrukken is namelijk niet hetzelfde als een emotie veranderen!


Zelfbeheersing heb je niet in overvloed!

Tijdens impulscontrole-oefeningen gaan we de emotie van de hond niet gaan beïnvloeden maar we versterken het gedrag dat we wel wensen! Daarom is het belangrijk dat je in alle situaties rekening gaat houden met de emotie van je hond. Als een hond impulsief reageert vanuit angst dan zit hij hoog in zijn emotie en is hij dus niet meer vatbaar om na te denken over zijn acties. Op die momenten kan je dan ook geen impulscontrole verwachten van je hond. Je kan enkel je hond gaan steunen. Heeft hij op dat moment nood aan affectie geef hem die dan, angst kan je niet belonen omdat dit een emotie is en geen gedrag! Dat is dan ook de reden waarom het vaak misloopt bij honden die ‘verplicht’ worden om te zitten of te gaan liggen als ze anders normaal zouden uitvallen naar een andere hond. De frustratie blijft inwendig opbouwen want eigenlijk wil je hond gewoon weg uit die situatie. Als de andere hond dichterbij komt dan wordt die angst te groot en reageert je hond toch nog impulsief.

Veel mensen denken dat door de hond impulscontrole-oefeningen aan te leren dat ze dit uit zichzelf ook in andere contexten zullen toepassen. Net daar wringt het schoentje. Emoties kan je niet op dezelfde manier veranderen zoals gedrag. Bij bewust gedrag of het opvolgen van een commando gaat de hond nadenken over wat hij zal doen en wat de gevolgen zijn. Dit noemen we operante conditionering. Wanneer de hond impulsief reageert vanuit zijn emoties dan hebben we te maken met klassieke conditionering. De omgeving heeft namelijk invloed op het gedrag van je hond. Een hond kan ook niet generaliseren dus het is niet omdat hij thuis kan zitten op commando dat hij het daarom ook kan als jullie buiten een hond zien passeren. Counter-conditionering is dus niet hetzelfde als impulscontrole!



Vooraleer je de volgende keer dus verwacht van je hond dat hij zich in bedwang kan houden, sta er dan eerst even bij stil hoe hij zich voelt. Als je hond zich volgens jou misdraagt, ga dan op zoek naar de oorzaak in plaats van een cursus impulscontrole te gaan volgen. Vergeet niet dat dit soms de hond zijn manier is om je te laten weten dat hij het moeilijk heeft. Als je een rustige hond wil hebben die zichzelf kan reguleren dan heeft je hond ook voldoende uitlaatkleppen nodig. Daarnaast zijn er nog andere basisbehoeften van de hond die moeten ingevuld worden.
 
Vertoont je hond dus gedragsproblemen en geraak je er zelf niet aan uit? Neem dan even contact met mij op via een gratis kennismakingsgesprek. Op die manier kunnen we samen kijken wat ervoor nodig is zodat je hond niet meer zo impulsief hoeft te reageren.

Lees meer →
Rustig zijn en rust nemen is iets wat je hond moet leren.

Rustig zijn en rust nemen is iets wat je hond moet leren.

In mijn voorgaande blog “Rust is een must” hadden we het over het belang van rust en dat dit een vaardigheid is die je je hond moet aanleren. De meeste honden kunnen dit namelijk niet vanuit zichzelf. Sommige honden hebben hierbij wat hulp en begeleiding nodig. Denk maar aan de honden die altijd ‘aan’ staan, je overal achtervolgen in huis en zich nergens gewoon rustig gaan neerleggen of de honden die bij het minste geluidje of het zien van een prikkel in alarm schieten en beginnen te blaffen of uitvalgedrag te vertonen. Dit is geen pretje voor jullie maar ook niet voor je hond.


De kunst van het niksen.

Niksen staat voor het opzoeken van de rust en betekent letterlijk dat je niks hoeft te doen. Gewoon genieten van het hier en nu, van het moment. Je moet niks maar je mag van alles. Het is een vorm van zelfzorg die de dag van vandaag ook belangrijk is voor de mensen omdat we zo’n druk en bezig leven hebben. Ga dus eens niksen met je hond!

Niks doen is niet zo gemakkelijk en dat moet je dus aanleren, zowel jij als je hond. Doordat je je hond gaat belonen in kleine stapjes voor het niks doen, kunnen jullie die vaardigheid in de toekomst gaan inzetten om sneller kalmer gedrag te laten zien en dit in verschillende contexten. Je gaat nu niet onmiddellijk een uur op een bank gaan zitten samen met je hond en niks doen want dat wordt letterlijk niks. Als je dit beide nog nooit gedaan hebt dan zullen er frustraties boven komen en hou je dit niet lang vol. Als je het goed aanpakt dan zullen jullie leren dat het een fijn gevoel geeft om kalm te zijn en even te niksen.

Zet je de volgende keer tijdens een wandeling dus even samen op de bank. Zet je even in de tuin op een stoel of neem plaats in de zetel en doe gewoon niks. Bestudeer je omgeving door gewoon te luisteren, kijken en voelen. Neem het moment in je op. Je doet iets en toch doe je niks. In het begin zal je je hond af en toe moeten belonen voor het niks doen omdat hij dit niet gewend is. Let dus op voor frustratie en bouw deze momentjes rustig op. Ga dit in 1ste instantie ook in een rustige en prikkelarme omgeving gaan doen zodat je je hond (en jezelf) opzet voor succes.


Beloon rustig gedrag!

Dit is zeker de moeite waard voor honden die het lastig vinden om zelf tot rust te komen. Je gaat je hond niet trainen maar je gaat hem wel belonen wanneer hij letterlijk niks doet. Hij ligt bv. rustig in huis, hij wandelt rustig mee aan de lijn, hij hoort een geluid maar geeft er geen reactie op,… . Al deze gedragingen ga je belonen. Heel veel eigenaars en trainer gaan werken aan het probleemgedrag en proberen dit om te buigen door te trainen wanneer de hond alert is. Wat echter vaak vergeten wordt is om het meest gewenste gedrag te gaan belonen. Wanneer een hond niks doet en gewoon rustig is dan vinden we dit normaal en vanzelfsprekend… dus belonen we dit niet. Big mistake! Het is juist zó belangrijk om dit rustige gedrag te gaan versterken.

Let de volgende keer op de momenten wanneer je hond rustig gedrag vertoont. Elke hond zal namelijk momenten hebben waarop ze rustig zijn, ook al is dit maar voor enkele seconden. Begin klein en geef je hond eens een beloning wanneer hij rustig in zijn mand ligt. Laat onverwachts een voertje vallen als je tijdens de wandeling een praatje met iemand doet. Op dat moment verwacht je net niks van je hond… en daarvoor ga je hem belonen omdat hij gewoon rustig is.

Geef geen beloning van een al te hoge waarde, zeker niet als hij in huis ligt te rusten, want dan kan je hond onmiddellijk terug actief zijn. Kijk daarom naar je eigen hond en wat voor hem al een beloning is. Voor sommige honden is een “flinke jongen” of “goed zo” met zachte stem al voldoende maar geef een bevestiging dat hij het goed doet. Wacht in het begin niet tot je hond 2 minuten rustig is want dan is er een grote kans dat je hond iets zal doen en je het rustmoment gemist hebt! Op het moment dat hij even jankt om aandacht te krijgen of alert is naar zijn omgeving dan is dit niet meer niks doen. Wees je dus bewust van het moment en beloon tijdig.

Heel belangrijk is ook om te beseffen dat dit geen training is maar gewoon het belonen van een manier van leven. Als iemand vraagt hoe ze hun hond rustig gedrag kunnen aanleren dan wordt er al heel snel gesproken over zelfbeheersing en impulscontrole. Rustig zijn is niet hetzelfde als zelfbeheersing en impulscontrole!


Start je activiteiten vanuit rust in plaats vanuit spanning.

Als we met onze hond willen gaan wandelen dan worden de meeste al enthousiast bij het zien van het harnas en de lijn. Ze gaan janken, blaffen, springen en rennen soms al heen en weer. Geen wonder als je de deur open doet dat je hond je bijna meesleurt over straat. Een opgewonden gevoel zorgt voor opgewonden en buitensporig gedrag. Je kan hier meer over leren in mijn ander blog “Trekken aan de lijn is niet fijn”.

Daarnaast zorgt de inwendig opgebouwde stress er dan ook weer voor dat je hond sneller zal reageren en dit niet altijd op de gewenste manier. Zijn stressemmer is namelijk meer gevuld want positieve stress is ook stress en daardoor is hij prikkelbaarder. Het is dus belangrijk om het stressniveau van je hond altijd zo laag mogelijk te houden. De ene keer gaat dit beter dan de andere keer en daar moet je ook rekening mee houden. Leer in mijn ander blog bij over de invloed van stress op het gedrag van je hond.

In plaats van altijd actie, actie, actie, waarom niet eens samen een rustige activiteit doen. Laat je hond zijn neus meer gebruiken door samen een snuffelwandeling te maken of strooi een portie van zijn brokken in het gras zodat hij die rustig kan gaan zoeken. Weet jij al hoe belangrijk het is om je hond te laten snuffelen? Zoniet dan kan ik je aanraden om mijn blog te lezen over het belang van snuffelen voor je hond.


Na verloop van tijd wordt je hond uit zichzelf rustiger.

Het gedrag dat je beloont, wordt versterkt dus dat gedrag gaat je hond vaker gaan vertonen. Hou je het vol om het rustige gedrag in het begin zoveel als mogelijk te gaan belonen dan zal je hond rustiger worden omdat het een gewoonte is. Veel aangenamer voor jou want je hebt geen hond meer die als een stuiterbal overal rondvliegt, je continu achtervolgt, trekt aan de lijn of blaft en uitvalt naar alles wat hij ziet of hoort. Veel aangenamer voor je hond omdat hij geleerd heeft dat hij niet op alles moet reageren en dat het gewoon fijn is om rustig en relaxt te zijn waardoor zijn stressniveau ook lager zal zijn.

Loki was in haar puberteit ook behoorlijk actief en opvliegend met uitvalgedrag naar zowel mij als de omgeving als gevolg. Ze is een werkras dus we waren altijd bezig maar de belangrijkste vaardigheid had ik haar niet aangeleerd, namelijk de rust nemen. In mijn aanwezigheid stond ze altijd aan (omdat ik ook altijd aan stond). Jurgen, mijn partner daarentegen neemt zelf zijn rust wanneer hij het nodig heeft en in zijn buurt was het dus normaal voor haar om te niksen. Loki en ik hebben dit samen moeten leren en het was met vallen en opstaan. In haar geval betekende voer actie dus beloonde ik haar in het begin thuis enkel met stem en starten we alle activiteiten vanuit rust. Doordat ik consequent handelde en het bleef volhouden om zelf ook af en toe mijn rust te nemen in haar aanwezigheid, leerde ze welke positieve effecten dit op ons beide had. Het tot rust kunnen komen is eigenlijk ook al een beloning op zichzelf.  Nu zijn we enkele jaren later en neemt ze meestal haar rust uit zichzelf in mijn aanwezigheid. Heel af en toe moet ik haar nog even helpen door iets te geven om op te kauwen. In het ergste geval moet ik mijzelf even verwijderen van haar omdat ikzelf dan de oorzaak ben van de onrust. Ik ben zelf namelijk soms een stresskip en dat heeft ook een effect op haar.


De timing van het belonen is belangrijk.

Wil je hier zelf mee aan de slag gaan dan is het belangrijk dat je goed let op het hoe en wanneer je gaat belonen. Het is namelijk de bedoeling dat de beloning totaal onverwachts komt en dat je hond rustig blijft. Als jij eerst in de kast een voertje moet uithalen dan staat je hond al lang naast je om zijn beloning te krijgen. Dat was dus niet de bedoeling. Zorg dus in het begin dat je voertjes in je zak zitten hebt of beloon enkel met woorden. Is je hond een tijdje rustig geweest dan kan je belonen met een leuk spel.

Hou er ook rekening mee dat je hond de eerste keer hoogstwaarschijnlijk recht zal springen nadat je hem beloont hebt omdat hij verwacht dat er meer komt. Hij is verrast en misschien verwacht je wel iets van hem waardoor er nog meer voertjes zullen komen. In dat geval doe je nadien gewoon helemaal niks. Je gaat je hond opnieuw negeren en doet verder met je eigen ding. Het is namelijk van cruciaal belang dat je hond uit zichzelf zijn rust gaat nemen en niet dat jij die oplegt! Dan ben je namelijk weer aan het trainen en trainen is actie, geen rust. Je gaat dus gewoon weer wachten tot je hond uit zichzelf terug rustig wordt en neer gaat liggen of zo. Doordat je op het juiste moment gaat belonen is hij niet bezig met jou, het voer of met andere dingen en daardoor ga je dit kalme gedrag gaan versterken. Het is niet zo simpel als het klinkt dus als je hulp wenst, stuur een berichtje en ik geef je enkele extra tips!

Lees meer →
Rust roest en toch is rust een must voor je hond.

Rust roest en toch is rust een must voor je hond.

We weten allemaal dat honden voldoende activiteiten nodig hebben maar wat vaak onderschat wordt is de hoeveelheid rust dat je hond nodig heeft. Een hyperactieve hond is niet leuk en zorgt voor heel wat problemen want die staan altijd ‘aan’. Wat mensen dan vaak doen is de hond nog meer beweging geven omdat ze denken dat hij nog niet vermoeid genoeg is. Wist je dat heel veel hyperactief gedrag net ontstaat omdat de hond té weinig slaap heeft? We leren onze honden van alles en nog wat aan maar wat er dikwijls vergeten wordt is onze honden leren om hun rust te nemen en niks te doen. Laat ons in dit blog dus even dieper ingaan op die broodnodige rust.


Mijn pup zal wel slapen als hij moe is.

Bij ons is het ondertussen al enkele jaren geleden dat we een pup in huis hadden maar daar ik regelmatig nog op pups mag passen weet ik heel goed wat het is om een pup in huis te hebben. Ze zijn koddig, grappig en speels maar weten dikwijls met zichzelf geen weg. Ik krijg dan ook regelmatig de vraag of het normaal is dat hun pup nooit van ophouden weet. Als dat veelvuldig happen normaal is voor een pup van 3 maanden. Het antwoord op beide vragen is ja en nee.

Gedurende de dag hebben pups zoveel prikkels te verwerken dat hun stressemmer tegen het eind van de avond (of soms zelfs nog vroeger) overloopt. Veel eigenaars zien het nut van ‘verplichte’ rust niet in en denken dat hun hond wel in slaap zal vallen wanneer ze moe zijn. Niets is minder waar (tenzij je pup écht oververmoeid is en ter plaatse in slaap kan vallen). De meeste mensen weten ook niet dat een pup eigenlijk 16 tot 18u per dag rust/slaap nodig heeft (inclusief de nacht). 18u per dag lijkt veel en velen onder jullie zullen nu misschien denken dat je zeker niet aan die hoeveel slaap komt met je pup. Toch is het belangrijk om ervoor te zorgen dat je pup deze hoeveelheid rust krijgt. Desnoods verplicht als het écht nodig is. Je pup moet namelijk alle opgedane ervaringen kunnen verwerken en het lichaam heeft ook die rust nodig om te kunnen herstellen. Je kan je pup verplichte rust geven in zijn puppyren of in een bench. Lees meer in mijn ander blog over het gebruik van een bench en hoe je die het beste aanleert. Je gaat je pup niet zomaar opsluiten in de bench want dit zorgt gegarandeerd voor een oorverdovend janksalvo en andere problemen.

Ja maar, we moeten onze pup toch socialiseren? Klopt maar overdaad schaadt! Leer in een ander blog meer over het verschil tussen socialiseren en traumatiseren. Vroeger riep men dat je overal je pup mee naartoe moest nemen want dat de socialisatieperiode maar duurde tot de leeftijd van 12 weken. Doe dit alstublieft niet!!!! Stel je hond elke dag bloot aan 1 of 2 nieuwe prikkels en doe ook enkel activiteiten die je later met je volwassen hond ook nog gaat doen. Het is bv. nutteloos om nu met je pup de bus en de trein te nemen als je later nooit gebruik zal maken van het openbaar vervoer.

Al die nieuwe indrukken moet je pup verwerken in zijn REM slaap (diepe slaap). Als je pup tijdens zijn rust telkens gestoord wordt door iets wat hij hoort of ziet dan kan hij nooit in een diepe slaap geraken. Daarom is het belangrijk dat je pup zijn rust kan nemen in een prikkelarme omgeving. Geef hem nog iets om op te kauwen of doe een klein snuffelwerkje zodat de adrenaline in het lichaam van je pup zakt en hij tot rust komt. Dan zal hij gemakkelijker vanzelf nadien in slaap vallen. Als je zelf net thuis komt van een drukke activiteit dan kan je ook niet onmiddellijk slapen maar doe je vaak ook nog iets om eerst tot rust te komen. Bij honden werkt dit net op dezelfde manier.


Mijn puberhond weet niet wat rustig zijn betekent!

De puberteit is een moeilijke en lastige periode, niet enkel voor ons maar ook voor je hond. Wil je weten wat die puberteit bij honden precies inhoudt? Dan kan ik je aanraden om mijn ander blog te lezen over de rebelse puber. Rond de leeftijd van 6 maanden verandert er namelijk heel veel voor je hond. Er gaat een volledig nieuwe wereld aan geuren voor hem open maar er gebeuren ook heel veel veranderingen in zijn eigen lichaam. De hormonen gieren door hun lijf en er ontstaan gevoelens die je hond voordien nooit had. Er gebeurt zoveel in het hoofd van je hond dat er gewoon geen ruimte meer is om nieuwe commando’s aan te leren of zelfs soms gewoon te luisteren. Het lijkt alsof veel puberhonden gewoon bananen in hun oren hebben.

Vertoont je puberhond dus hyperactief gedrag, begint hij te trekken tijdens de wandeling of in de lijn te hangen, ga hem dan niet nog meer activiteiten gaan geven. Geef hem liever iets waar hij lekker op kan kauwen en laat hem met rust. Als je dacht dat het bijtgedrag eindelijk voorbij was dan heb je het ook mis. Puberhonden bijten vooral wanneer de stress hen te veel wordt. Overmatige blootstelling aan stress heeft een invloed op het gedrag van je hond. Als je hond tijdens de wandeling of tijdens een speelmoment plots in de lijn begint te hangen of begint te happen richting je benen of armen, ga hem dan niet straffen! Ik heb een ander blog geschreven waar we dieper ingaan op het bijtgedrag van honden. Hij probeert je gewoon duidelijk te maken dat het hem te veel wordt en dat hij je hulp nodig heeft. Wanneer honden dit gedrag vertonen dan worden ze hier helaas vaak nog ten onrechte voor gestraft en dit vanwege de dominantietheorie omdat sommigen nog steeds denken dat hun hond probeert de baas te zijn. Deze theorie is reeds lang achterhaald en klopt dus aan geen kanten! Straffen werkt niet en zal de situatie alleen maar erger maken. In een ander blog ga ik dieper in op waarom straffen (niet) werkt.

Als je wil voorkomen dat je hond in overdrive gaat dan kan ik je aanraden om genoeg geschikt kauwmateriaal te voorzien. Denk hierbij aan natuurlijke snacks zoals kophuid, bullepezen, runderoren, varkensoren, pens, long, kippenpoten, kalkoennek,… . Geef geen bewerkte producten of van die typische rawhide want die bevatten heel veel chemische brol die niet gezond is voor je hond. Ook moet je opletten met te harde vleesbotten want je hond kan daar zijn tanden op breken. Daarnaast kan snuffelen ook zorgen voor voldoende verlichting en rust in het hoofd van je hond. Lees hier meer over het belang van snuffelen.

Als alles goed verloopt dan zal je hond rond de leeftijd van 1,5 à 2 jaar uit zichzelf rustiger worden omdat hij dan volwassen wordt. Rond de leeftijd van 3 jaar zijn ze meestal mentaal volwassen (kleine rassen iets vroeger).


Mijn volwassen hond is altijd druk en rust niet overdag.

Zoals reeds vermeld is het belangrijk dat je hond voldoende slaapt om alle opgedane prikkels te kunnen verwerken. Als je hond als pup en/of puber nooit heeft geleerd om niks te doen en gewoon zijn rust te nemen dan zit je nu met een groot probleem. Dan heb je nu hoogstwaarschijnlijk een hond die je continu overal achtervolgt en je aandacht zoekt op duizend en één verschillende manieren, de ene manier al iets ongewenster dan de andere. Vertoont je hond ongewenst gedrag? Lees dan even mijn ander blog over het afleren van ongewenst gedrag.

Rust is dus nog steeds belangrijk voor je hond, ook als hij volwassen is. Als we wilde honden gaan observeren dan zal je zien dat zij ook voornamelijk hun energie sparen en voldoende rusten. Deze honden moeten namelijk nog steeds zelf voor hun voedsel zorgen. Door de domesticatie krijgen ze hun maaltijd nu meestal voorgeschoteld in een kom zonder dat ze er echt iets voor moeten doen. Maar onze honden worden wel nog dagelijks blootgesteld aan tal van prikkels (zowel positief als negatief) en deze moeten ze ook nog steeds kunnen verwerken. Als die blootstelling te vaak en te veel is dan kan hij er niet meer mee omgaan en vertoont je hond vaak hyperactief of ongewenst gedrag. Plotse veranderingen in zijn leven zoals het verlies van een vriendje, een scheiding of verhuis zorgen ook voor meer onrust bij je hond. Zorg dus voor een dagdagelijkse routine die bestaat uit een afwisseling van actieve momenten en powernapjes. 

Voldoende rust en genoeg diepe slaap zorgt namelijk voor een stabiele hond. Ze kunnen beter om met de wereld en hebben een betere balans in hun lichaam. Geef je volwassen hond dus ook nog voldoende rustmomenten waarop hij niks moet doen. Wil je hond plots niet meer wandelen dan kan ik je doorverwijzen naar mijn ander blog. Daar ga ik in op de verschillende oorzaken en hoe je hier het beste mee kan omgaan.


Hoe ouder de hond, hoe rustiger hij wordt.

Vanaf de leeftijd van 7 jaar ga je merken dat je hond minder actief wordt. Vanaf die leeftijd spreken we namelijk over een seniorhond en dan kunnen er al eens ouderdomskwaaltjes tevoorschijn komen. Sommige honden zullen zich nog jong en jeugdig voelen maar toch moet je ermee rekening houden dat ze niet meer zo jong zijn. Ze zullen sneller vermoeid geraken en hun lichaam zal sneller last krijgen van pijntjes. Daardoor is het belangrijk dat je hond ook hier voldoende rust en ontspanning krijgt. Je zal de intensiteit van de activiteiten dus moeten aanpassen aan de leeftijd en fitheid van je hond. Sporthonden die hun leven lang wedstrijden of trainingen hebben gedaan mogen ook genieten van hun welverdiende rust. Heeft je hond eens geen zin in zijn dagdagelijkse wandeling, laat hem dan rustig op zijn kussen snoezen. Dagdagelijkse wandelingen zijn niet altijd noodzakelijk. Er bestaan nog heel wat alternatieven waarmee je kan voldoen aan de fysieke en mentale behoeften van je hond. Ook daar heb ik reeds een blog over geschreven waar je inspiratie kan opdoen.


Rust is een belangrijk gegeven in je hond zijn ganse leven.

Maar wat als je hond zijn broodnodige rust nu niet neemt? Dan zit je uiteraard met een groot probleem en daar kan ik jullie bij helpen. Voldoende rust is één van de basisbehoeften van je hond. Als je hond te weinig slaapt dan kunnen er gedragsproblemen ontstaan zoals overmatig blaffen, hyperactief gedrag, uitvallen, angstig gedrag en zelfs gewoon compleet onhandelbaar zijn. In mijn volgend blog vertel ik jullie meer over hoe je je hond kan leren om zijn rust te nemen. Dit is namelijk niet iets wat veel honden uit zichzelf kunnen. Wens je nu reeds onmiddellijk hulp? Contacteer mij dan voor een adviesgesprek. Tijdens dit gesprek kan je meer uitleg geven over waarom je hond zijn rust niet neemt en kan ik reeds tips geven om dit beter aan te pakken. Is er meer begeleiding nodig dan geef ik jullie ook meer uitleg over hoe ik jullie verder kan helpen.

Lees meer →
Stress beïnvloed het gedrag van je hond.

Stress beïnvloed het gedrag van je hond.

Stress, overspannenheid en burn-out, woorden die je de dag van vandaag heel vaak hoort en ziet verschijnen als we het hebben over onze samenleving. Stress hebben is heel normaal, we hebben het zelfs nodig om te kunnen overleven! Maar wanneer het langer aanhoudt, het buiten proportie is of het de oorzaak is van andere klachten dan is het ongezond. Het thema stress is dan ook een hot topic waar we ons druk over maken. Snap je de anomalie?

We weten ondertussen dat de blootstelling aan langdurige stress kan bijdragen aan de ontwikkeling van een burn-out, depressie of een angststoornis. Maar wist je dat honden hier ook last van kunnen hebben? Gelukkig kan je als eigenaar, verzorger of begeleider van je hond (of hoe je het ook wilt noemen) dit voorkomen maar daarvoor moet je het wel herkennen wanneer je hond stress ervaart! Laat ons in dit blog hier dus even dieper op ingaan.


Wat is stress?

Als je het woord stress gaat opzoeken in het woordenboek dan wordt dit als volgt omschreven: “stress is een natuurlijke vorm van spanning waarbij het lichaam zich klaarmaakt om te kunnen reageren in een spannende/bedreigende situatie”. Het is dus natuurlijk en normaal waarbij iedereen, ook onze honden, moet leren omgaan met stressvolle situaties.

Stress kent verschillende definities en kan zowel positief als negatief zijn. We weten allemaal dat een hond stress ervaart als hij ergens bang voor is of zich onzeker voelt. Angst kan je niet belonen dus steun je hond als hij het moeilijk heeft. Maar je hond ervaart ook stress tijdens het rennen achter een bal waardoor zijn stressemmer ook wordt gevuld. Dit noemen we dan eustress. Indien je een hond hebt die een ballenzot is dan kan diezelfde stress net een negatief effect hebben en dan spreken we over distress. Elke situatie is dus anders en afhankelijk van hoe de hond in kwestie het ervaart.

Een beetje stress in het leven zorgt ervoor dat we alert zijn voor mogelijke gevaren maar te veel stress kan schadelijk zijn. Wanneer men stress ervaart dan maakt het lichaam zich dus klaar om in actie te komen. Die fysiologische processen gebeuren op dezelfde manier bij mensen en honden. Op dat moment gebeurt er heel veel in het lichaam en de hersenen. Er worden stofjes aangemaakt zoals adrenaline en cortisol die een invloed hebben op het gedrag. Wens je hier meer over te weten dan kan ik je aanraden om mijn webinar te volgen over stress en de invloed op het gedrag van onze hond. Als we het hebben over stress dan wordt er meestal ook gesproken over de stressrespons, ofwel de manier waarop men reageert op een stressvolle situatie.


De 4 copingstrategieën waaruit je hond kan kiezen:

Als een individu in een stressvolle of potentieel bedreigende situatie terecht komt dan kunnen ze kiezen uit 4 copingstrategieën: vechten, vluchten, bevriezen of zot doen (fiddle about). Honden zijn conflictvermijdende wezens dus in 1ste instantie kiezen ze er meestal voor om te vluchten. Doordat ze in onze maatschappij via onze regels leven worden ze helaas vaak beperkt om deze strategie te gebruiken. Denk maar aan het vasthangen aan een hondenlijn. Waarbij ik nu niet wil zeggen dat het dus beter is om je hond zomaar overal los te laten lopen!

In het algemeen kan je hond dus op 2 manieren omgaan met de stress die hij ervaart: stressing-up of stressing-down. 

-> Stressing-up wil zeggen dat je hond actief gaat reageren zoals vocaliseren, agressie gaan inzetten of hectisch en druk gedrag vertonen. Lichaamssignalen en gedragingen die je vaak ziet bij deze stijl zijn een hoge staarthouding, snelle kwispel, blaffen, opspringen, wegrennen of net richting de prikkel gaan. Helaas wordt dit heel vaak nog gezien als dominant gedrag wat er dus niks mee te maken heeft!

-> Stressing-down wil daarentegen zeggen dat je hond net passief gaat worden. Hij maakt zich klein en onzichtbaar, hij kan gaan bibberen of wil zich ergens verstoppen, vaak vertonen ze ook overspronggedrag zoals krabben of snuffelen. Ze trekken zich dus terug en vaak wordt dit gezien als een hond die gewoon kalm is. Echter vertonen ze meestal heel veel stress-signalen zoals het aannemen van een lage houding, het vermijden van oogcontact, tongelen en zelfs het wegdraaien van het hoofd en/of lichaam. Denk hierbij aan honden die ‘rustig’ in hun mand of bench lijken te liggen tijdens bezoek of het alleen zijn. Voor een onervaren oog lijkt het alsof de hond gewoon rustig en kalm is maar vanbinnen vreet hij zichzelf op vanwege de stress.


Welk gedrag kan je hond vertonen als hij te veel stress ervaart?

Honden die in onze mensenwereld leven worden aan allerlei prikkels blootgesteld. Vaak hebben we ook hoge verwachtingen van hen en hebben ze weinig keuzevrijheid. Dit alles kan ertoe leiden dat je hond zijn stressemmer letterlijk gaat overlopen.

Enkele voorbeelden van factoren die voor stress kunnen zorgen bij onze hond zijn:
pijn,
angst,
geluidfobieën,
frustratie,
baknijd,
onvoldoende of verkeerde socialisatie,
overprikkeling,
verveling,
het krijgen van correcties,
puberteit,
adoptie,

Zoals reeds gezegd kunnen leuke activiteiten ook voor stress zorgen bij je hond. Zelfs het weten dat er iets leuks te gebeuren staat zorgt er al voor dat er stofjes vrijkomen in het lichaam en je hond dus anders gaat reageren. 

Als je hond zijn stressemmer overloopt of wanneer hij te veel is blootgesteld aan stressvolle situaties (zowel positieve als negatieve) dan kunnen ze volgende gedragingen laten zien:
hyperactief gedrag,
rijgedrag,
overmatig blaffen of janken,
graven,
moeilijk tot rust komen,
stoppen met wandelen,
angstig gedrag,
trekken aan de lijn,
bijtgedrag,
slopen,
grommen naar bezoek,
uitvalgedrag,

Vertoont je hond ongewenst gedrag dan is het altijd belangrijk om op zoek te gaan naar de oorzaak. Heel vaak denkt men alleen maar aan het afleren van het ongewenste gedrag. Dit helpt enkel misschien voor jou maar het probleem van je hond is hiermee niet opgelost!


Wat zorgt voor stress bij onze honden?

Wat het precies is dat ervoor zorgt dat jouw hond zijn stressemmer overloopt kan ik niet zomaar zeggen want daarvoor moet ik jullie hond en de situatie kennen. Hier is dus uitgebreider onderzoek voor nodig. Er zijn natuurlijk wel algemene factoren die bij de meeste honden voor stress kunnen zorgen. Het is ook altijd de vraag waar of wanneer het gestart is. Stress kan namelijk ontstaan door 1 moment of een opstapeling van meerdere gebeurtenissen (trigger stacking). Net zoals mensen kunnen honden dus gestrest raken van verschillende factoren.

Enkele veelvoorkomende oorzaken zijn:

-> Een te kort in de invulling van de basisbehoeften. Honden hebben namelijk meer nodig dan enkel eten en een uitlaatbeurt. Ze hebben zowel lichamelijke als emotionele behoeften en het is aan ons om die zo goed als mogelijk in te vullen. Denk hierbij aan een goede balans tussen het geven van de mentale en fysieke activiteiten maar ook het geven van voldoende rust. Daarnaast is het geven van steun en de juiste manier van opvoeden zonder het gebruik van straf ook heel belangrijk.

-> Een verkeerde of slechte socialisatie van de hond. De socialisatie fase is een cruciale periode die loopt tot de leeftijd van 12 weken. Veel eigenaars denken dus dat ze alles in die periode moeten proppen zodat hun hond zeker goed gesocialiseerd is. Het gevolg hiervan is dat de hond snel overprikkeld geraakt en de ervaringen gewoon niet meer kan verwerken. Daarnaast komen er helaas nog steeds heel veel puppy’s of jonge honden vanuit de broodfok die de 1ste weken van hun leven in een schuur of in een winkel achter glas hebben gespendeerd. Vaak ervaren de moeders van deze pups heel veel stress tijdens de zwangerschap die ze dan ook reeds doorgeven aan hun pups waardoor die stressgevoeliger zijn. Daarom is het belangrijk om je hond van bij een goede fokker te halen die kennis heeft over waar hij mee bezig is!

-> Een gebrek aan sociale interactie. Honden zijn sociale wezens en hebben dus sociale contacten nodig. Dit zowel met hun soortgenoten als met mensen. Een gebrek aan aandacht en interactie kan ervoor zorgen dat de hond zich eenzaam en gestresseerd voelt. Honden kunnen ook overhecht raken aan 1 bepaald persoon waardoor ze verlatingsgerelateerde problematiek ontwikkelen wanneer ze alleen gelaten worden. Ook dit zorgt dan weer voor stress bij de hond als het alleen zijn niet goed aangeleerd is.

-> Te veel blootstelling aan onveilige situaties. Om even terug te komen op die socialisatie kan men de hond ook traumatiseren i.p.v. te socialiseren. Socialisatie betekent namelijk niet dat je je hond zomaar aan alles gaat blootstellen! Het wil zeggen dat je hond een positieve ervaring moet meemaken waarin hij leert hoe hij met die situatie of prikkel moet omgaan. Heel vaak wordt spel tussen honden ook verkeerd geïnterpreteerd. Ook bij het oppakken, knuffelen of verzorgen van de hond kan hij veel signalen laten zien dat hij zich ongemakkelijk voelt. Dikwijls tolereren ze het maar daarom vinden ze het nog niet leuk. Verdiep je dus in de lichaamstaal van honden!

-> Te vaak over zijn stressdrempel getrokken worden. Veel honden die uitvallen naar andere honden doen dit omdat ze bang zijn. Doordat je als eigenaar de voorgaande stress-signalen niet herkent, en dus blijft doorwandelen richting de andere hond, kan je hond niet vluchten waardoor hij het gevoel krijgt dat hij zichzelf moet verdedigen. Wij wandelen ook vaak in een rechte lijn naar elkander toe, voor honden is dit een teken van dreiggedrag. Daarnaast worden er heel veel angsten ook gewoon over het hoofd gezien of blijft men de hond er gewoon aan blootstellen met de gedachte dat hij er wel zal leren mee omgaan. De onderliggende emotie zorgt er dus voor dat de hond stress ervaart. Stress is dus het gevolg en niet de oorzaak van het vertoonde gedrag!

-> Leven in een negatieve atmosfeer. Honden zijn meesters in het lezen van lichaamstaal en pikken onze emoties heel snel op. Als we vaak op de hond gaan mopperen, hem gaan straffen of onze stem verheffen dan voelt je hond zich niet veilig waardoor hij dus stress ervaart. Een inconsistente opvoeding of trainen met gebruik van correctiemiddelen veroorzaakt ook stress bij je hond. Daarnaast worden heel veel honden ook beïnvloed door de manier hoe wij ons voelen. Een gestreste eigenaar zorgt namelijk voor een gestreste hond. Niet omdat ze onze emoties overnemen maar wel omdat wij ander gedrag vertonen en dit veroorzaakt stress bij je hond. Daarnaast kunnen ze het ook ruiken dat wij stress ervaren. Zit je zelf in een depressie of burn-out, zorg er dan voor dat je je hond er niet in meetrekt.

-> Het ervaren van pijn of ongemak. Pijn is een vaak onderschatte oorzaak van veel gedragsproblemen. Dat is ook de reden waarom ik altijd eerst naar een consult bij de dierenarts of osteopaat vraag als er plotseling agressief gedrag ontstaat. Jeuk, vanwege een allergie die niet behandelt wordt, kan ook heel veel stress veroorzaken bij je hond. Ook spijsverteringsproblemen of maag- en darmklachten zorgen voor extra stress. Net zoals wij hebben honden ook een korter lontje als ze zich niet goed voelen.


Stress is vaak een gevolg maar niet de oorzaak!

Elke hond zal dus anders omgaan met stress en het is aan ons om ze hier het beste in te begeleiden zodat dit zo min mogelijk een negatief effect heeft op hen. Denk je nu na het lezen van dit blog dat je hond toch meer stress ervaart dan gezond voor hem is? Weet je niet wat de mogelijke oorzaak of oorzaken kunnen zijn en hoe je hem hier het beste bij kan begeleiden? Boek dan een gratis kennismakingsgesprek waarbij je jullie situatie kan verduidelijken en ik vertel hoe ik jullie het beste kan helpen. Wil je onmiddellijk van start gaan en bijleren over de basisbehoeften en de lichaamstaal van je hond? Boek dan direct de gedragsbegeleiding en dan gaan we samen minimum 1 maand aan de slag.


"It is not stress that kills us,
it's our reaction to it"
- Hans Selye

Lees meer →
Advies vragen en krijgen over de opvoeding van je hond

Advies vragen en krijgen over de opvoeding van je hond

Als het gaat over de opvoeding van honden dan heeft iedereen er wel iets over te zeggen. De ene zegt dat je hardhandig en kordaat moet optreden want anders zal je hond de baas spelen en de ander zegt dan weer dat je je hond nooit mag straffen want dat hij anders angstig en onzeker wordt. Het feit dat er zoveel verschillende manieren van opvoeden zijn, de ene al meer wetenschappelijk onderbouwd dan de andere, maakt het er ook niet eenvoudiger op.


Een overload aan informatie te vinden op het internet.

Als je een pup of hond in huis haalt dan wens je die de best mogelijke start te geven. Vroeger ging men tal van boeken aanschaffen maar tegenwoordig maakt het internet het zoveel ‘eenvoudiger’. Je tikt in Google alle mogelijke probleemvragen in betreffende de opvoeding van een hond. Je vindt duizend en één antwoorden op de volgende vragen: “hoe moet ik mijn pup zindelijk maken?”, “hoe leer ik mijn hond alleen blijven?”, “hoe moet ik ongewenst gedrag afleren?”, “hoe leer ik mijn hond niet te trekken aan de lijn?”, … .

Het jammere van de zaak is dat heel veel van deze tips en adviezen gebaseerd zijn op de mening van een ander. Het gaat vaak over hoe zij vinden dat een hond zich moet gedragen. Veel van deze tips zijn dan ook niet wetenschappelijk onderbouwd en helaas vaak ook niet welzijnsgericht voor je hond. Denk maar aan de adviezen zoals: “duw hem met zijn neus in de urine”, “pak hem eens goed vast bij zijn nekvel”, “geef hem een tik op zijn neus als hij iets doet wat niet mag”, “laat hem maar janken”,… . Om dan te eindigen met de zin: “zo zal hij het wel leren”. Maar als je hier even dieper over nadenkt wat leert je hond hier dan eigenlijk van?

Neem alle advies of tips die je krijgt of leest dus niet zomaar met de paplepel in je mond. Denk goed na over de manier waarop jij je hond wenst op te voeden en hou vooral ook rekening met hoe je hond zich daarbij zou voelen. Honden leven in onze maatschappij dus ja ze moeten gehoorzamen maar het zijn levende wezens met gevoelens waar wij ook rekening mee moeten houden! Wil je dit niet, dan kan je beter een robotje of een knuffel aanschaffen.


Advies van een onbekende.

Als je tegenwoordig een probleem hebt met de opvoeding van je hond dan ga je even snel een vraag stellen in één of andere facebookgroep. Je denkt en hoopt om daar het antwoord te vinden. Ik kan je nu al zeggen dat ik je moet teleurstellen. De persoon die het advies geeft kent jou, je hond, jullie gezinssituatie en jullie onderlinge relatie niet. Hoe kan hij in godsnaam dan het geschikte advies geven? Voor basisopvoedingsproblemen zoals je hond zindelijk maken, benchtraining of het aanleren van bepaalde commando’s kan je misschien juiste tips vinden. Voor moeilijkere en ingewikkeldere problemen zoals uitvalgedrag, trekken aan de lijn, niet alleen thuis kunnen blijven,… vraag je beter advies aan een gedragsspecialist! Met tandpijn ga je ook naar de tandarts en vraag je geen hulp aan je buur of de garagist.


Advies vragen op de hondenschool.

Veel eigenaars gaan met hun hond naar de hondenschool. Ze volgen de puppylessen of gehoorzaamheid. Het is dan ook heel logisch om met je vragen naar de trainer te gaan van de hondenschool want die zal het antwoord wel weten. Helaas worden hondenscholen meestal nog gerund door mensen die het voor hun plezier doen. Veel trainers zijn zelf al jaren met hun hond naar de hondenschool geweest en hebben daar hun nodige kennis opgedaan. Echter weten ze niks over probleemgedrag bij honden want daar hebben ze geen opleiding voor gehad. Je kan dus perfect bij je trainer terecht met vragen over het aanleren van commando’s maar niet met probleemgedrag van je hond. Daarnaast zien zij jullie maar 1 of 2 keer per week op het trainingsveld en kennen ze ook niks van jullie thuissituatie. Ook deze mensen hebben dus een vertekend beeld en kunnen slechts algemeen advies geven. Uiteraard zijn gelukkig niet alle hondenscholen hetzelfde waardoor er steeds meer en meer trainers een degelijke opleiding achter de rug hebben. Helaas zijn deze scholen nog dun gezaaid.


Ongevraagd advies is niet wenselijk!

Veel hondeneigenaren kunnen het helaas ook niet laten om even duidelijk hun mening te zeggen als ze zien dat een medehondeneigenaar het volgens hen niet correct doet. Hoe vaak krijg je als eigenaar niet naar je hoofd gesmeten dat je je hond moet leren opvoeden of dat je ermee naar de hondenschool moet? Je zal niet de eerste zijn met een uitvallende hond die zich hiertegen ook nog moet verweren. Het is al niet lastig genoeg!

Pas op veel van deze mensen bedoelen het waarschijnlijk goed maar zonder dat ze het beseffen zijn zij o.a. de oorzaak van het hevige uitvalgedrag. Vaak komen ze dichter jullie richting uit en staan ze even stil om hun mening te geven. Op datzelfde moment dagen ze je hond ook nog eens onbewust uit door naar hem te staren of met de vinger te wijzen. Zie je dus iemand struggelen met zijn hond, hou je mening voor jezelf en neem liever wat meer afstand. Je doet er de ander en zijn hond een groot plezier mee!

Het kriebelt ook heel vaak bij bezoek, vooral familie of vrienden, om te zeggen hoe jij je hond moet opvoeden. Je probeert de situatie heel goed te managen zodat iedereen zich veilig kan voelen (ook je hond) en je maakt duidelijk aan de deur dat ze je hond moeten negeren. Heb je nog maar net de deur dichtgedaan of ze staan al aan zijn ren. Mensen kunnen het helaas niet laten om zich overal mee te moeien i.p.v. gewoon regels op te volgen die een ander hen in hun eigen huis oplegt. Dat is hetgeen wat het voor velen zo moeilijk maakt omdat we geen vat hebben op het gedrag van anderen. Hoe duidelijk we het ook proberen uit te leggen, ze doen hun eigen zin. “Laat die pup toch lekker doen, het is toch niet erg als die tegen ons opspringt.” Maar oh wee als diezelfde hond later als volwassene op hen komt afgestormd en tegen hen aanspringt als ze mooie kleren aanhebben. Dan heb jij je hond niet goed opgevoed.

Als eigenaar moet je eigenlijk niet luisteren naar al dit ongewenste advies, tenzij er een deeltje waarheid inzit. Misschien ben je inderdaad helemaal verkeerd bezig maar vraag in dat geval dan beter advies aan een specialist! Nu denk je misschien aan je dierenarts maar ook die kan je hierbij niet helpen. Je dierenarts heeft enkel kennis over het lichaam van een hond. Tenzij het een gedragsdierenarts is en hij dus bijscholing heeft gevolgd betreffende het gedrag van honden.


Maar advies van een gedragsspecialist is zo duur…

Is dat zo?

Laat ons dit even bekijken in de praktijk. Je hond trekt aan de lijn en je wilt hem dit zo snel mogelijk afleren. Het liefst zonder hier een cent voor te moeten betalen en binnen de week. Het trekken van je hond gebeurt op dit moment enkel wanneer er auto’s voorbij passeren. Je gaat dus op zoek op internet hoe je het trekken aan de lijn kan stoppen. Het meest voorkomende advies die je helaas gaat vinden is het volgende: wanneer je hond trekt aan de lijn dan geef je een ruk terug of je stopt met wandelen. Zo gezegd, zo gedaan, de volgende dagen pas je deze techniek toe. Je start eerst met het geven van een ruk aan de lijn (want dit is gemakkelijker dan telkens te moeten stoppen). Een week later merk je dat dit geen enkel effect heeft op je hond, integendeel hij begint zelfs uit te vallen naar sommige auto’s i.p.v. enkel te trekken. 

Dan ga je maar die andere tactiek proberen. Hoe ging die alweer? Ahja, stoppen wanneer mijn hond trekt. Je houdt dit nog geen week vol want als je telkens moet stoppen wanneer je hond trekt dan kom je toch nergens. Het begint op je zenuwen te werken en de wandelingen zijn allesbehalve leuk. Je zoekt dus hulp van mensen met kennis en daarom gooi je je vraag even in een Facebookgroep om meer advies te krijgen over wat je verkeerd doet. Daar vertellen er verschillende personen dat je je hond niet mag straffen dus dat terugtrekken uit de boze is en dat stoppen onnozel is. Je moet je daarentegen telkens omdraaien en de andere richting uitgaan wanneer je hond begint te trekken. OK, dan dit nog maar eens proberen. 

Maar ondertussen ben je wel een maand verder. Je hond trekt niet meer alleen wanneer hij andere auto’s ziet maar hij trekt gewoon continu tijdens de wandeling. Je geeft het op want volgens jou heb je er alles aan gedaan en dan neem je contact op met een gedragsspecialist. Er is een uitgebreid gedragsonderzoek nodig want een goede specialist gaat eerst en vooral op zoek naar de oorzaak van het trekken aan de lijn. Daarna wordt er een plan op maat uitgeschreven voor een traject van 2 à 3 maanden. Kostprijs rond de 600€ (en dan ben ik nog goedkoop). Dat is inderdaad veel geld en tijd dat er nodig is om je hond te leren om niet meer te trekken aan de lijn!

Had je echter onmiddellijk de hulp ingeroepen van een gedragsspecialist dan had die je na het gedragsonderzoek kunnen vertellen dat je hond bang is van auto’s en hierdoor begint te trekken aan de lijn. Je zou hoogstwaarschijnlijk het advies gekregen hebben om in eerste instantie plaatsen met rijdende auto’s te vermijden zodat je hond geen vluchtgedrag meer moet vertonen en dus niet meer gaat trekken aan de lijn. Kostprijs: ongeveer 100€. Wens je aan die angst te werken zodat je hond ook rustig kan wandelen in aanwezigheid van rijdende auto’s dan zal het je iets meer kosten maar zeker geen 600€.

Het grootste probleem met het inschakelen van professionele hulp is dat mensen er veel te lang mee wachten! Ze schakelen pas hulp in wanneer het gedrag écht op hun zenuwen werkt en het zo niet verder kan. Ondertussen is het probleem wel al veel erger geworden waardoor men dit niet in 1 week kan oplossen. Zoals gezegd gaat een goede gedragsspecialist op zoek naar de oorzaak van het gedrag. Om die kennis te hebben moeten we verschillende opleidingen volgen en ons blijven verdiepen in de laatste wetenschappelijke kennis betreffende het gedrag en begeleiden van honden. Daarnaast heeft een professional een eigen zaak en zijn wij ook verzekerd voor wat we doen. Dit kost allemaal geld en dat hoort er nu eenmaal bij. Je betaalt dus voor de waarde die je krijgt en verdient!


Conclusie:

De persoon die het best kan beslissen over op welke manier je jouw hond opvoedt ben jijzelf en niemand anders. Als je door de bomen het bos niet meer ziet en je zit met een probleem betreffende het gedrag van je hond? Ga dan niet op zoek naar advies bij amateurs! Dat algemeen en vaak amateuristisch advies kan soms meer schade toebrengen dan je wenst. Stuur dan liever even een berichtje en boek een gratis kennismakingsgesprek. Luister naar hoe ik te werk ga en hoe ik jullie kan helpen.

Heb je vragen betreffende de voorbereiding op de komst van je pup? Verandert er iets in het leven van je hond zoals een verhuis of de komst van een baby of extra hond? Of heb je gewoon vragen i.v.m. de opvoeding van je hond? Boek dan een éénmalig adviesgesprek. Ik hoef daarom niet bij jullie thuis langs te komen, dit kan ook perfect online. Het zal je wel iets kosten maar dan krijg je wel gericht en onderbouwd advies op jullie maat. Op het einde van de rit zal jullie dit heel wat kosten en tijd uitsparen.

Lees meer →

"Hij is vriendelijk hoor", het meest gehate zinnetje in hondenland!

Onlangs ging ik wandelen met Loki en toen gebeurde het weer. Wij wonen aan de rand van de Westhoek en dus al iets meer op de boerenbuiten waar je heerlijk grote wandelingen kunt doen in de open vlaktes en tussen de vele velden. Dit is vooral leuk als je een stressgevoelige hond hebt die moeite heeft met drukte en uitvalgedrag inzet als copingstrategie wanneer ze zich bedreigd voelt. Dit gedrag is ontstaan doordat ze vroeger als pup werd gebeten door een andere Herder die vanuit zijn garage op haar afgestoven kwam tijdens de wandeling op straat. Gelukkig had ze geen verwondingen maar dit heeft psychisch wel een indruk op haar (en mij) achtergelaten. Daarnaast is ze tijdens haar puberteit ook hardhandig aangepakt geweest door de toenmalige trainer van de hondenschool omdat hij haar wel ‘even zou leren wie de baas is’. Hierdoor is ze niet zo tuk op vreemden die dicht in haar buurt komen. Maar ik wijk af.

Terug naar de wandeling. Ik was op stap met Loki en we genoten van de omgeving. De vogeltjes floten, de zon scheen en er was geen vuiltje aan de lucht. Tot we een boerderij naderden en ik een Labrador in het veld zag staan. Gelukkig heb ik ondertussen genoeg met Loki getraind en geoefend zodat ze niet meer onmiddellijk uitvalt wanneer ze een andere loslopende hond ziet. Ze maakte telkens mooi contact met mij maar hield toch die andere hond ook in de gaten. Toen we dichter kwamen zag ik een man bezig op het veld en vroeg ik of hij zijn hond even bij zich kon houden. Mijn zin was nog niet volledig uitgesproken of de hond kwam al onze richting uit. “Je hoeft niet bang te zijn, hij is vriendelijk hoor” was het antwoord dat ik kreeg. “Kan goed zijn maar die van mij zal bijten” riep ik zo snel als ik kon terug terwijl ik mij al klaar maakte voor wat er mogelijks volgen zou. Loki haar staart ging in de lucht en haar haren kwamen recht dus zij maakte zich ook reeds klaar. Ik weet ondertussen heel goed hoe ik dit soort situaties moet managen dus ik nam de lijn korter (zonder spanning) en beval haar om langs mijn andere kant te wandelen. Op die manier stond ik als buffer tussen haar en de andere hond. Toen de hond nog dichterbij kwam, zette ik mijn keel open en riep ik luid “BLIJVEN” terwijl ik mijn hand uit stak. De hond schrok en bleef ter plaatse staan. De man stond daar gewoon te kijken en deed niks. Gelukkig konden wij op een rustige manier terug verder wandelen maar dit soort taferelen zou niet mogen gebeuren!

Niet alle honden (en mensen) zijn namelijk gediend met die ‘vriendelijke’ benadering van een onbekende. Sommige honden worden bang en andere kunnen hierdoor zelfs gaan uitvallen (zoals Loki). Denk hierbij niet alleen aan honden die in het verleden aangevallen zijn geweest maar denk ook aan honden die ziek zijn, een kwetsuur hebben of pups en oudere honden. Vaak begrijpen mensen dit gedrag niet want honden zijn toch sociale wezens. In dit blog ga ik dus dieper in op wat sociaal zijn en vriendelijkheid betekent.


Een hond die geen contact wil met andere honden is ‘niet sociaal’.

Sociaal zijn betekent dat je kunt communiceren met de ander, er is dus sprake van tweerichtingsverkeer. Honden kunnen reeds communiceren vanop verre afstand en hoeven daarom geen fysiek contact te hebben met elkaar. Een sociale hond kan dus op de juiste manier communiceren (met zijn soortgenoten) maar begrijpt ook de lichaamstaal en signalen die de andere (hond) uitzendt. Op het stukje begrip loopt het vaak mis (zowel bij de mens als bij de hond). Als een hond uitvalt dan wordt die al heel snel bestempeld als ‘niet sociaal’ maar het enigste wat hij heeft gedaan is nog duidelijker gecommuniceerd. Hij is dus wel degelijk sociaal maar de ander geeft geen gehoor aan het geen contact willen maken.

Hierbij enkele manieren hoe die hond dit probeert duidelijk te maken:

- Wegkijken
Ze draaien hun hoofd of lichaam weg wanneer ze de andere hond zien afkomen. Dit kan reeds op een verre afstand getoond worden. Hiermee maakt je hond duidelijk dat hij de andere heeft gezien maar geen contact wenst te maken.

- Snuffelen
Als jouw hond de andere hond heeft gezien dan kan hij zomaar ineens beginnen snuffelen aan de grond. Hiermee maakt hij duidelijk aan de andere hond dat hij hem gezien heeft en geen bedreiging vormt. Hij hoeft geen interactie te hebben met de andere hond.

- In een boog lopen
Honden die rechtstreeks op elkaar aflopen kunnen een potentiële bedreiging vormen. Jouw hond heeft misschien dreigende signalen opgevangen van de andere hond en wenst daarom het conflict niet aan te gaan. Hierdoor proberen ze in een bocht rondom de andere hond te lopen.

Deze manier van communiceren gebeurt dus al op ruime afstand en omdat het vaak subtiel gebeurt, valt dit ons niet op. Je hond is dus heel sociaal en communiceert netjes op afstand. Door onwetendheid zien veel eigenaren deze signalen niet en interpreteren ze het gedrag van de hond dus verkeerd. Verdiep je dus in de lichaamstaal van je hond zodat je deze signalen leert herkennen. Deze soort (stress)signalen leren (h)erkennen zorgt ervoor dat jullie een goede vertrouwensband hebben waardoor zijn stressemmer niet moet overlopen en dat je hond weet dat hij op je kan rekenen.

Sociaal zijn betekent dus iets heel anders dan wat veel mensen denken. Alles begint ook met het correct socialiseren van je hond. Wens je hierover bij te leren dan raad ik je aan om het blog “Het verschil tussen socialiseren en traumatiseren” even te lezen.


Wat betekent vriendelijk zijn?

Vriendelijk zijn wil zeggen dat je met zorg en aandacht en het nodige respect omgaat met anderen. Het heeft dus te maken met de manier hoe je contact maakt met de ander, hoe je met hem communiceert en hoe je je eigen gedrag afstemt op de ander. Kortom je houdt dus rekening met het andere individu.

Je kan een duidelijk verschil maken tussen honden die actief vriendelijk zijn en honden die passief vriendelijk zijn. Honden die contact wensen te maken zullen actief vriendelijk zijn door een brede kwispel te tonen met een bijhorende ontspannen lichaamshouding. Je ziet geen spanning of signalen van angst of agressie. Honden die geen direct contact wensen te maken zijn passief vriendelijk doordat ze trager op de andere hond afkomen of zelfs blijven stilstaan. Ook deze hond kwispelt en heeft een ontspannen lichaamshouding maar hij wenst geen verder contact. Daarnaast kunnen honden ook gewoon een neutrale houding aannemen waarbij je geen signalen ziet van agressie of angst maar ook niet van vriendelijkheid. Belangrijk om te weten: dit wil niet zeggen dat deze honden onvriendelijk zijn!

Vriendelijk zijn betekent dus niet automatisch dat je je eigen persoonlijke ruimte zomaar met een ander wil delen. Net zoals mensen hebben honden ook een persoonlijke zone. Dit zijn onzichtbare cirkels rondom de hond waarin hij bepaald wie deze zone mag betreden en welk contact is toegestaan. De grootte van die cirkel is afhankelijk van hond tot hond en verschilt ook nog eens per situatie. Bekenden zullen bv. dichter worden toegelaten in die cirkel dan onbekenden. Een bekende hond mag bv. dichterbij komen of hem zelfs uitnodigen tot spel maar een onbekende hond kan beter vanop een afstand kennismaken.


Is die vriendelijke hond dan wel zo vriendelijk?

‘Vriendelijke honden’ zijn meestal opdringerig en intimiderend. Ze vertonen hyperactief gedrag en blijven rond de andere hond hangen. Een hond die op een andere hond komt afgerend, en geen rekening houdt met de signalen die die hond uitzendt, is eigenlijk onbeleefd i.p.v. vriendelijk. Een hond kan die signalen vanwege verschillende redenen gaan negeren. Zijn eigen stressniveau, de hoeveelheid opwinding en zijn emoties spelen daar een rol bij. Daarnaast hebben wij als eigenaar hier ook een groot aandeel in. Vooral over het feit dat je hond sociaal of ‘honds’ moet zijn. Dat hij met alle honden in contact moet kunnen komen en vooral dat ze met alle honden moeten kunnen spelen. Door deze misvattingen ontstaan er namelijk heel veel problemen die men perfect kon voorkomen. Een ‘vriendelijke hond’ kan namelijk vriendelijk zijn, zoals hierboven beschreven, maar hij kan ook een losgeslagen projectiel zijn.

Vriendelijke honden hebben dus ook regels nodig! Vriendelijk zijn wil namelijk niet zeggen dat je de ander zomaar mag lastig vallen of op iedereen mag afstormen onder het mom van “hij doet niks hoor”. Vaak als jouw hond dan uitvalt krijg je nog het antwoord “waarom moest jouw hond zo uitvallen, hij wou gewoon spelen”. Een sociale hond zal dus rekening houden met de signalen die de andere hond vertoont. Als de andere hond het niet fijn vindt of geen interesse toont dan laat hij hem gewoon met rust. Dat is beleefd en vriendelijk zijn!


Honden hebben controle nodig!

Het is belangrijk voor honden dat ze controle hebben over de situatie en wat er met hen kan gebeuren. Dit zorgt namelijk voor voorspelbaarheid en rust, vooral bij angstige, onzekere of (stress)gevoelige honden. Als jij bang van spinnen bent dan ben je iets meer op je gemak als je weet dat hij vast zit en jij zelf kan bepalen hoe dicht je in de buurt komt. Deze kennis geeft je een gevoel van veiligheid. Het stukje controle hebben over je eigen lijf, je eigen gedragingen en wat er met je gebeurt is dus belangrijk, ook voor onze honden. Onvoorspelbaarheid en gebrek aan controle zorgen namelijk voor stress. Die stress kan op zijn beurt dan weer leiden tot angst, frustratie en de bijhorende gedragsproblemen.

Daarnaast is het ook belangrijk dat wij controle hebben over onze hond. Dit is namelijk essentieel om te zorgen voor de veiligheid en het welzijn van de anderen (dier en mens) die je op je pad tegenkomt. We leven nu eenmaal samen dus je kan je hond niet zomaar laten doen wat hij wil.

Zorg er dus voor dat je op volgende manieren controle hebt over je hond:

- ga er niet standaard vanuit dat iedereen zomaar wil kennismaken met je hond

- laat je hond niet zomaar de persoonlijke ruimte van een ander betreden

- zorg dat je een perfect recall hebt wanneer je je hond laat loslopen

- verdiep je in de lichaamstaal van honden zodat je die kan herkennen

- zie je een ander persoon of aangelijnde hond, lijn jouw hond dan ook even aan



Is je hond dus niet zo sociaal of zo vriendelijk als je dacht? Is je hond benaderd door een ‘vriendelijke’ hond en vertoont hij nu uitvalgedrag? Voel jij je zelf niet meer veilig tijdens het wandelen of weet je niet hoe je je hond dit veilig gevoel kan (terug)geven? Aarzel dan niet om contact met mij op te nemen.

Lees meer →